Erkeğe Bağlı Kısırlık
İçindekiler
Erkek kısırlığı, çiftlerin düzenli ve korunmasız cinsel ilişkiye rağmen bir yıl içinde gebelik oluşmaması durumunda ortaya çıkan infertilite nedenlerinden biridir.
Kısırlık vakalarının yaklaşık %50’si erkek kaynaklı nedenlerden oluşur. Erkek kısırlığı farklı nedenlerle ortaya çıkabilir ve çoğu durumda uygun tedaviyle giderilebilir.
Erkeklerde Kısırlık Nedenleri
Erkek kısırlığı; hormonal bozukluklar, sperm üretim problemleri, testis travmaları ve sperm kanallarında tıkanıklık gibi pek çok sebepten kaynaklanabilir.
Bazı durumlarda kısırlığın altında yatan neden belirgindir, ancak bazı erkeklerde hiçbir belirti olmadan da infertilite görülebilir.
Erkekten kaynaklı başlıca kısırlık nedenleri:
Anatomik bozukluklar: Doğuştan sperm kanalı eksikliği veya tıkanıklığı
Testis travmaları: Fiziksel darbe veya ameliyat sonrası hasar
Geçirilmiş enfeksiyonlar: Özellikle kabakulak sonrası testis iltihabı (orşit)
Varikosel: Testis damarlarında genişleme
Hormon dengesizlikleri: Testosteron düşüklüğü
Sperm üretim bozuklukları: Sperm sayısında azalma (oligospermi) veya hiç sperm olmaması (azospermi)
Genetik faktörler: Kromozomal anormallikler
Yaşam tarzı ve çevresel etkenler: Sigara, alkol, obezite, stres, sıcak ortamda çalışma
Bu nedenlerden biri ya da birkaçı erkeklerde kısırlığa yol açabilir. Bu yüzden erken tanı ve doğru değerlendirme büyük önem taşır.
Erkek Kısırlığı Belirtileri Nelerdir?
Erkek kısırlığı çoğu zaman belirti vermez ve genellikle çiftler gebelik oluşmadığında fark eder.
Ancak bazı erkeklerde fiziksel veya hormonal değişiklikler gözlemlenebilir.
En sık görülen erkek kısırlığı belirtileri:
Düzenli cinsel ilişkiye rağmen partnerin hamile kalamaması
Testislerde ağrı veya şişlik
Penisten akıntı gelmesi
Ereksiyon veya cinsel istekte azalma
Kıllanma azalması (testosteron düşüklüğüne bağlı)
Bu belirtilerden biri dahi varsa, üroloji uzmanına başvurarak detaylı inceleme yaptırmak gerekir.
Erkek Kısırlık Testi Nasıl Yapılır?
Erkek kısırlığının nedenini belirlemek için öncelikle ürolojik muayene yapılır.
Ardından “spermiyogram testi” olarak bilinen sperm analizi ile sperm sayısı, hareketliliği ve kalitesi değerlendirilir.
Erkek kısırlık testi aşamaları:
Erkekten 3-5 gün cinsel perhiz sonrası meni örneği alınır.
Bu örnek laboratuvarda incelenir.
Sperm sayısı, şekli (morfoloji) ve hareketliliği (motilite) değerlendirilir.
Sonuçlar normal değerlerin altında ise ileri tetkikler yapılır (hormon testleri, ultrasonografi veya genetik testler).
Bu testin sonuçları, hem tanı koymakta hem de tedavi planı hazırlamakta temel rol oynar.
Erkek Kısırlığı Tedavisi Nasıl Yapılır?
Erkek kısırlığı tedavisi, altta yatan nedene göre planlanır.
Bazı durumlarda basit ilaç tedavileri yeterliyken, bazı durumlarda cerrahi veya yardımcı üreme tekniklerine başvurulur.
Erkek kısırlığı tedavi yöntemleri:
İlaç tedavisi: Hormon dengesizliklerini düzenleyen ilaçlar kullanılır.
İğne tedavisi: Sperm üretimini destekleyen enjeksiyonlar uygulanır.
Cerrahi müdahaleler: Varikosel veya sperm kanalı tıkanıklıkları cerrahi olarak tedavi edilir.
Mikro TESE: Menide sperm bulunmayan erkeklerde testisten mikroskop altında sperm elde edilir.
Aşılama (IUI): Sağlıklı spermler seçilerek rahim içine yerleştirilir.
Tüp bebek (IVF – ICSI): Laboratuvar ortamında döllenme sağlanır.
Tedavi süreci, erkeğin yaşı, genel sağlık durumu ve sperm kalitesine göre kişiye özel olarak düzenlenir.
Erkeklerde Kısırlık Ne Zaman Başlar?
Erkeklerde kısırlık ergenlik döneminden itibaren görülebileceği gibi, yaşamın ilerleyen dönemlerinde de ortaya çıkabilir.
Testislerin doğumda torbaya inmemesi (inmemiş testis), geçirilen enfeksiyonlar, travmalar veya kronik hastalıklar kısırlığa neden olabilir.
Ayrıca sigara, alkol, uyuşturucu kullanımı, aşırı stres ve diyabet gibi faktörler de sonradan gelişen kısırlık sebepleri arasında yer alır.
Kimi zaman çocuk sahibi olduktan yıllar sonra da kısırlık gelişebilir — bu durum sonradan edinilmiş infertilite olarak tanımlanır.
Sonuç
Erkek kısırlığı, günümüzde modern tıbbın sunduğu yöntemlerle büyük oranda tedavi edilebilir bir durumdur.
Kısırlığın nedeni doğru tespit edildiğinde, ilaç, cerrahi ya da tüp bebek yöntemleriyle çocuk sahibi olma şansı oldukça yüksektir.
Erkeklerde kısırlık şüphesi varsa, vakit kaybetmeden bir üroloji uzmanına başvurmak, erken tanı ve etkili tedavi açısından son derece önemlidir.
Sizi Arayalım!